خاسر شاعر عرب در قصيده‌اى كه در ستايش مامون سروده عبد الله را نيز به نيكى و دلاورى ستوده ، و خليفه را به داشتن چنان سردارى تهنيت گفته و خطاب به او سروده است : « 1 » انّا لنأمل فتح الرّوم و الصّين * به من اذلّ لنا من ملك شروين فاشدد يديك بعبد اللّه انّ له * مع الامانة راى غير موهون يعنى ما اميد گشودن روم و چين را داريم با كسى كه ملك شروين را رام ما كرد . دست خود را با عبد الله نيرو ده زيرا او هم درستكار و هم داراى رأى صائب و استوار است . در تاريخ قم از ذراعى سخن رفته است كه عبد الله خردادبه بدان ذراع همدان و قم را تجديد مساحت كرده ، و آن ذراعى بوده است كه پس از ذراع رشيديه و سابورى كه در زمان هارون الرشيد همدان و قم را بدان مساحت كرده بودند براى مساحت آنجا معمول و متداول شده و از نوشتهء تاريخ قم چنين برمىآيد كه اين تجديد مساحت در زمان مأمون بوده است . « 2 » عبيد الله بن خردادبه و اما خود ابن خردادبه يعنى همين عبيد الله كه در اينجا موضوع سخن است به گفتهء ابن نديم هم رئيس ديوان بريد جبل بوده و هم از نزديكان و نديمان المعتمد خليفهء عباسى « 3 » . جبل يا جبال نامى است كه در كتابهاى عربى به سرزمين ماد داده‌اند ، سرزمينى كه در دوره‌هاى بعد به نام عراق عجم خوانده شده و شامل سرزمين‌هاى غربى و مركزى ايران بين آذربايجان و خوزستان مىشده است . نشانى ابن خردادبه را بيشتر در ديوان مركزى خلافت در

--> ( 1 ) . طبرى 3 / 1014 - 1015 . ( 2 ) . در تاريخ قم ، ص 29 در اين‌باره چنين آمده : « ابو على كاتب در كتاب همدان حكايت مىكند از ابى جعفر محمد بن عبدوس كه او گفت : ذراعى كه اهل همدان بدان مساحت مىكردند پيش از روزگار مأمون او را ذراع سابورى مىگفتند و آن ذراع عبارت از دوازده قبضه بود . . . و آن ذراع به قم به رشيديه معروف و مشهور است و به همدان به سابوريه . و همچنين ابو على در كتاب همدان حكايت مىكند از ابى جعفر محمد بن عبدوس كه او گفت ذراعى كه عبد الله خردادبه بدان مساحت كرد آن نه قبضه و دو انگشت بود چنانچ ميان آن ذراع و ذراع سابوريه تفاوت و نقصان به ربع و ثلث و عشر باشد . » ( 3 ) . ابن نديم ، الفهرست ، ص 149 .